Dit kerkelijk jaar volgen we het C jaar in de driedeling A,B,C met in jaar A: Matteüs, jaar B: Marcus en dit jaar, jaar C: Lucas. We weten niet zoveel van hem. We komen zijn naam een paar keer tegen in de brieven van de apostel Paulus. Lucas wordt dan een paar keer genoemd met Marcus. Die twee hebben elkaar waarschijnlijk gekend. Hij heeft in ieder geval veel tijd doorgebracht met Paulus. Paulus schrijft in de brief aan de Kolossenzen (4, 14): “U groet mijn vriend Lucas, de arts …”

Lucas, de arts: Wat betekent dat? Een latere traditie wijst Lucas aan als een man uit Syrië, uit de stad Antiochië, een belangrijk centrum uit de Griekse cultuur. Antiochië ligt in het huidige Turkije, ten Noorden van Libanon, aan de Middellandse Zee. Als Lucas een arts was in de traditie van Hippocrates die zo’n vijfhonderd jaar eerder leefde, dan is Lucas een man die kennis heeft van allerlei geschriften. Het gaat bij die geneeskunde vaak om evenwicht, zoals bij stemmingen. In die tijd maakt men onderscheid tussen Flegmatisch, Sanguinisch, Cholerisch en Melancholisch. Maar het gaat daarbij ook om wijsheden, zoals Hippocrates ze verzamelde: De natuur gaat haar eigen weg, en: de natuur doet haar werk wel zonder dokters, of: de natuur is de beste heelmeester.

Lucas heeft Jezus Zelf niet meegemaakt. Hij zal onder de indruk zijn geraakt van de vele genezingen die rondom de apostelen en de Eerste Christenen gebeurden. Hij leert een ander idee kennen over gezondheid en een andere bron voor genezing. Later zal hij jarenlang met Paulus meereizen. Hij is een bekwaam schrijver. Zo durft hij het aan om rond het jaar 70 na Chr. het werk van Marcus nog eens over te doen.

Lucas schrijft: “Daarom, edele Theofilus, heb ook ik besloten, na alles vanaf het begin nauwkeurig te hebben onderzocht, voor jullie een geordend verslag te schrijven, met de bedoeling u te doen inzien hoe betrouwbaar de leer is, waarin gij onderwezen zijt”. Lucas schrijft aan Theofilus, die naam betekent ‘geliefd door God’; dit kan een concreet persoon zijn geweest of een stijlvorm om de christelijke lezers aan te spreken.

Een jaar met Lucas is een jaar met Jezus die ons in het Evangelie nabij komt. Het Evangelie van Christus is gezondmakend, omdat Christus gezondmakend is, zijn aanwezigheid, zijn woord, bouwt ons op tot een gezond Lichaam van Christus, in het klein en in het groot. Moge dit Lucasjaar ons daarbij helpen.

Pastoor Michel Hagen
Katholiek Nieuwsblad 25 januari 2019/4, #2.

Aanvullende gegevens